De basis van een effectieve stakeholderanalyse

1. De analyse gaat verder dan stakeholders en legt belangen bloot ​

Veel stakeholderanalyses blijven hangen in: 

• naam 

• organisatie 

• functie 

• invloed 

​​

Maar SOM draait om de vraag: 

Waarom vindt deze stakeholder dit belangrijk? 

​

Een goede analyse maakt zichtbaar: 

• belangen 

• drijfveren 

• zorgen 

• kansen 

• succesfactoren 

​​

Want uiteindelijk worden projecten niet beïnvloed door stakeholders, maar door hun belangen. 

​

Controlevraag: 
Kun je van iedere belangrijke stakeholder uitleggen welk belang erachter zit? 

2. De analyse brengt issues in beeld 

Binnen SOM zijn issues de vertaling van belangen naar concrete onderwerpen. 

Bijvoorbeeld: 

​

​

​

​

​

​

​

​

​

​​​​​

​

Een goede stakeholderanalyse laat zien: 

• welke issues spelen; 

• hoeveel stakeholders hetzelfde issue hebben; 

• welke issues prioriteit verdienen. 

​

Controlevraag: 
Kun je uitleggen welke issues ontstaan doordat belangen geraakt worden? 

3. De analyse laat relaties en beïnvloeding zien ​

Een stakeholder staat nooit op zichzelf. 

Binnen SOM is het cruciaal om te begrijpen: 

• wie beïnvloedt wie; 

• wie volgt wie; 

• wie bepaalt de publieke opinie; 

• wie heeft bestuurlijke invloed; 

• welke coalities bestaan. 

​

Vaak blijkt dat een stakeholder met weinig formele macht toch enorm veel invloed heeft. 

​

Controlevraag: 
Begrijp je hoe stakeholders elkaar beïnvloeden? 

​

4. De analyse helpt keuzes maken en prioriteren 

Een stakeholderanalyse is geen telefoonboek. 

​

De analyse moet antwoord geven op: 

• Waar zitten de grootste risico's? 

• Waar liggen de grootste kansen? 

• Welke stakeholders verdienen prioriteit? 

• Welke issues vragen directe aandacht? 

​​

Binnen SOM draait het om focus. 

Niet iedereen verdient dezelfde aandacht. 

​

Controlevraag: 
Als je morgen maar drie gesprekken mag voeren, weet je dan precies met wie? 

5. De analyse is dynamisch en wordt continu bijgewerkt ​

Dit is misschien wel de belangrijkste. 

​

De omgeving verandert voortdurend: 

• nieuwe stakeholders melden zich; 

• belangen verschuiven; 

• issues ontstaan of verdwijnen; 

• politieke context verandert; 

• media-aandacht ontstaat. 

​​

Daarom is een SOM-analyse geen rapport. Het is een continu werkdocument. 

Eigenlijk zou een omgevingsmanager op ieder moment moeten kunnen antwoorden op: 

Wat speelt er vandaag in mijn omgeving dat gisteren nog niet speelde? 

​

Controlevraag: 
Wordt de analyse actief gebruikt en bijgewerkt of ligt hij in een map op SharePoint? 

De ultieme SOM check